Varoluşun sürreal ve grotesk bir sorgusu
Bazı oyunları oynarken incelemesini de tıpkı anda kafamda yazmaya başlıyorum. Oyun bittikten sonra ne oldu ne bitti düşüneyim, o denli yazayım diye düşünmüyorum yani. Oynarken çok sık not alıyorum ve bunlar arasında anlık fikir ve reaksiyonlarım de oluyor ki yazı evresine geçince bunlardan faydalanabileyim.
Tormentum II oynarken aldığım anlık notlar arasında şunlar var:
“Bu nasıl bir hayal gücü”
“Bu oyunu iki kişinin geliştirdiğine inanmak güç”
“Her sahnesi farklı bir tablo üzere, çok acayip”
“Umarım yaptığım seçimlerden pişman olmam”
Bu dört cümle bile aslında Tormentum II’yi çok hoş özetliyor bana nazaran, ancak sebep bu türlü notlar aldığımı olağan ki size de açıklamak durumundayım.
90. sayıda birinci Tormentum’u incelemiş ve bir indie adventure oyunundan beklediğimden fazlasını sunduğunu söylemiştim. Tormentum II o hissiyatı aldı, üçle beşle çarpıp bıraktı. OhNoo Studio’nun kurucuları Piotr Ruszkowski ve Lukasz Rutkowski tekrar tıpkı stili kulanmışlar: H.R. Giger’dan ve ünlü Polonyalı ressam Zdzislaw Beksinski’den esinlenen bir stil bu. Alabildiğine karanlık, alabildiğine grotesk, içlerinde biyo-mekanik de var, çok çarpık dizaynlar da. Şayet bu benim üzere bu çizim üslubuna ilginiz varsa Tormentum II adeta bir art book okuma keyfi sunuyor.
Şöyle ki oyun tekrar birinci oyun üzere statik ekranlarda geçiyor; yüzlerce ekran var ve bunların her birinde bambaşka dizaynlar, fevkalade hayal gücü eserleri mevcut. Kıssaya de kabaca değineceğim ancak oyunu daha çok “bundan diğer daha ne yapmış olabilirler” diyerek, bir sonraki sahnede ne göreceğimi merak ederek oynadım açıkçası.
Tormentum II aslında felsefi yanı da olan bir kıssa anlatıyor. İşin içinde sanal dünya var, yaratıcı kavramı var, gerçeklik var, varoluş var, sorgu var. Kendi elimizle yarattığımız bir dünyanın içinde mahpus olmanın nasıl bir şey olduğunu anlatıyor. David gerçekçi bir simülasyon üzerinde çalışırken, kendisini o simülasyonda buluyor. Oraya nasıl gittiğini bilmiyor, birinci başlarda bunun ne olduğunu da anlamıyor esasen. Zira burası tasarlamadığı, haberinin bile olmadığı şeylerle, varlıklarla, yapılarla, kavramlarla dolu bir dünya. O dünyada yaşayan türlü türlü tiplerle bağlantı kurdukça durum yavaş yavaş kafasında netleşmeye başlıyor ancak meskene nasıl dönebileceğini, hatta dönüp dönemeyeceğini bile bilmiyor David. Biz de bilmiyoruz.
Bilmiyoruz zira oyunun öyküsü muhakkak noktalarda verdiğimiz kararlarla çok keskin bir biçimde sapma yaratıyor. Yardım ettiğimiz bir kişi aslında bizim için hiç de güzel bir kişi olmayabiliyor, yanımıza aldığımız kız bizi aslında kıyametimize sürüklüyor olabiliyor, yaşamasına müsaade verdiğimiz cenin tüm dünyanın bahtını değiştirecek bir yaratığa dönüşebiliyor. Oyunun çeşitli ve çoğunlukla da karanlık sonları da işte bu kararların bir sonucu olarak karşımıza çıkıyor.
Tormentum II, ölçek olarak da Tormentum’un fersah fersah ötesinde. Birinci oyunda 3 farklı diyar vardı ve öykünün büyük kısmı bir kalede geçiyordu. Tormentum II ise yeniden benzeri bir biçimde başlıyor ancak bir noktada kendimizi kocaman bir deniz haritasına, çeşit çeşit adalara bakar halde buluyoruz. Her bir ada kendi bulmacalarına, çoğunlukla kendi alt öyküsüne sahip ve burada yaptıklarımız yeni adalar da açabiliyor. Bu da oyunun sonuna ulaşana kadar çok sayıda farklı ortam ve diyarla karşılaşmak manasına geliyor.
Ancak genele baktığımda Tormentum II’nin bulmaca zorluğu olarak son derece zayıf olduğunu söyleyebilirim. Kendinizi hiçbir noktada başınızı kaşır halde bulmuyorsunuz. Yani bunlar kıssa anlatımının önüne konulmuş maniler değil de, anlatımı destekleyen öğeler halinde daha çok.
Tormentum II görsellik ve oynanış olarak beni çok tatmin etti, lakin takımın küçüklüğünün acımasız yüzünü gördüğümüz yerleri de var. Mesela seslendirme yok oyunda, birinci oyunda da yoktu. Halbuki bu yepyeni öykü ve birbirinden tuhaf karakterler seslerle desteklense atmosfere çok acayip bir artı kazandırabilirlerdi. Neyse ki birinci oyundaki üzere 4:3 saplantısı yok, geniş ekran dayanağı de olmasa bir eksi daha yazardım valla Tormentum II’ye.
Dedim ya hani daha oyunu oynarken bir yandan bu incelemeyi de yazıyordum diye. Bir noktada oyuna dair hiçbir şey yazmasam, inceleme 8 sayfa olsa ve otuz tane ekran imajı koysam, yalnızca oradan aklınızı çelsem diye bile geçti aklımdan. Yapmak istediğim de aslında tam olarak buna benzeri bir şey. Yazıyı uzatmak yerine bol bol, lakin BOL BOL fotoğraf olsun istiyorum bu incelemede. Bu çizim biçimine benim üzere hayranlığınız varsa, mesela küçükken Dark Seed oynayıp aşık olduysanız, ne bileyim Zdzislaw Beksinski’nin fotoğraflarından kimilerinin çıktısını alıp duvarınıza astıysanız bu sayfalar “bu oyunu görmeliyim” dedirtsin istiyorum.
Yav oyunda bir yer var mesela sonlara yanlışsız, bir fotoğraf galerisi. Hem de bir değil, iki galeri. Ve bu galerilerde duvarlarda fotoğraflar var. 40 tane falan toplamda. Bunların her biri başlı başına tablo, oyunun kendi görselliğine ek olarak Beksinski üslubu tablolara bakar halde buluyorsunuz kendinizi. Sağa sola serpiştirilmiş sürreal çizgiroman sayfaları, poster dizaynları falan var. Hepsi de çok ayrıntılı. Nasıl üşenmemişler, nasıl özenmişler muhakkak değil. Anlayacağınız görselliğe taktım ben kötü halde 🙂
Türünün en uygun örneği, İŞTE O OYUN falan değil Tormentum II. Ancak yaşadığınıza pişman olmayacağınız, çok özel bir deneyim. Birinci oyunu bitirdiğimden beri umarım ikincisi gelir diyordum, şimdiyse mümkün bir üçüncü oyunun gelişini iple çekiyorum.
