Gümbür gümbür bir bulmaca oyunu!
İllaki sizin de başınıza geliyordur lakin bana bazen bu türlü bir haller geliyor, hiç oyun oynayasım gelmiyor. Ya da şöyle diyeyim, oynanış mekanikleri nispeten bol olan, çok ayrıntılı ve derin senaryolu, uzun soluklu tek kişilik oyunlar oynayasım gelmiyor. Ya odaklanamıyorum ya başım öbür şeylerle dolu oluyor ya da dümdüz bir tükenmişlik sendromu yapıtı olarak çıkıyor bir biçimde lakin olmuyor hani.
Böyle bir baş yapısında da elimin gittiği iki oyun çeşidi var: Müzik/ritim oyunları ve Tetris üzere kolay bulmaca oyunları. Oynanışları kolay, odaklanmanız gereken senaryo ya da karakterler yok, uzunlukları çoklukla siz ne kadar isterseniz o kadar. Bu yüzdendir ki neredeyse oyun oynadığım her platformda Tetris Effect, Puyo Puyo Tetris 2, Lumines Remastered, Spin Rhythm XD’nin yanı sıra çokça gibisi cinste bulmaca ve ritim/müzik oyunları da bulunuyor. Beni tanıyanlar için Steam’de en çok oynadığım oyunlar listesinde Audiosurf’ün bulunması pek de şaşırtan olmuyor haliyle. Yahu ben bu oyun (ve Portal) için Steam hesabı açmıştım vaktinde… Neyse, mevzudan sapıyoruz.
Bu oyunlarla bu türlü bir uzun vadeli münasebetim olduğundan ötürü da en son yapılan State of Play’in Lumines Arise duyurusuyla açılmasına çok sevinmiştim. 2016’daki taşınabilir oyunu ve 2018’deki özgün oyunun Remaster versiyonunun çıkışını saymazsak, en son konsollarda çıkan özgün Lumines oyunu 2011’de PlayStation Vita’ya çıkan Electronic Symphony’ydi. Ve o vakitler daha Enhance bile yoktu, Lumines ve Rez üzere efsanelerin başındaki abimiz Tetsuya Mizuguchi, Q Entertainment’ın başındaydı. Taşınabilir oyunu saysak bile üstünden neredeyse 10 yıl geçmiş olacak ya yeni bir Lumines oyununun, o da başka bir husus olağan. Lakin sonunda geri döndü ve… Üf, dönüş o dönüş!
Kareleri sığdırmak
Lumines, tıpkı emsal çeşitteki öbür bulmaca oyunları üzere, temelinde kolay bir mekaniğe sahip: İki farklı hal var, o biçimlerle en azından 2×2 kareler yap ve puan topla. Bu kadar. Çok kolay. Lakin yeniden tıpkı emsal tıptaki öbür bulmaca oyunları üzere, Lumines’in de ustalaştıkça derinleşen bir oynanışı var. Oyun alanını okumak, evvelden plan yapıp kesimleri uç uca birleştirip daha büyük kareler oluşturmak için alan oluşturmak, “+” ikonlu halleri yanlışsız yere yerleştirip temizlemek… Bunların üstüne oyunun ritim temelli olduğunu da hatırlatmakta yarar var natürel. Müziğin suratına nazaran hallerin de düşüşü hızlanıyor, hazırlıksız yakalandığınızda kaosun baş göstermesi çok yaşanabilir durumlardan.
Sizi bu kaostan kurtarmak için de Tetris Effect’te de gördüğümüz “Burst” özelliği eklenmiş Lumines Arise’a. Belli sayıda kare temizledikçe bu Burst-metreniz birikiyor, %50’yi geçtiği vakit kullanabiliyorsunuz fakat %100’de olduğu kadar uzun olmuyor müddeti. Burst modunu etkin ettiğiniz anda da tıpkı formdaki kareleri birleştirerek kocaman bir kare yapıp, müddet dolduğu vakitte da bu kare temizlenip, öbür biçimdeki modüller onların yerini alıyor, hem alanı temizleyip hem de güzelce puan toplamış oluyorsunuz.
Lumines Arise’ın Tetris Effect’ten getirdiği yenilikler bunlarla da kısıtlı değil olağan. Oyunun “ana modu” olan Journey, tıpkı Tetris Effect’teki üzere. Dört ya da beş kısmı üst üste oynayıp, bu kısımların hepsini tek tek açıyorsunuz. Ve şayet özgün Lumines’in ya da Tetris Effect’in “kafasının güzel” olduğunu düşünüyorsanız… Lumines Arise’ın başı daha da hoş. Cyberpunk bir kent temalı kısımlar mi dersiniz, meyve – zerzevat temalı kısımlar mi dersiniz, güvercinli bukalemunlu kısımlar mi dersiniz… Oynarken ortada “Ya artık bu ne alaka?” dediğim çokça oldu. Fakat Tetris Effect’ten deneyimli olduğumdan ötürü pek de yadırgadığımı söyleyemem. Yepyeni Lumines üzere olsaydı sıkıcı bulma ihtimalim daha yüksekti hatta.
Journey modunun yanı sıra açtığınız kısımları istediğiniz üzere oynayabileceğiniz (ya da müziklerini dinleyebileceğiniz) Playlist modu, oyunun temellerini ve çokça taktik öğrenebileceğiniz eğitim modunun yanı sıra, Journey modunu bitirdikten sonra açılan kısmında bulunan meydan okumaları yapabileceğiniz Missions modu ve liderlik sıralamalarında kapışabileceğiniz ya da diğerleriyle kapışabileceğiniz, farklı oyun modlarına sahip çoklu oyuncu modu da bulunuyor oyunda.
Oyunun nispeten Tetris Effect’ten alıp geliştirdiği noktalar da yok değil natürel. Mesela Tetris Effect’in kısıtlı özelleştirme seçeneklerini alıp bir oldukça çoğaltmışlar. Loomi isminde maskot bir karakterimiz var ve gerek oyunda birtakım şeyleri tamamlayarak gerekse de oyunun kendi içindeki “gacha” sistemi olan Loomi-pon’dan ekipmanlar düşürerek hem Loomi’mizi hem de oyundaki profilimizi özelleştirebiliyoruz. Tetris Effect’te yalnızca hafta sonu vazifelerine katılarak ya da düzey atlayarak açabildiğimiz kolay avatarların bir üst noktası olmuş. Bu Loomiler tekli oyuncu modlarında da çoklu oyuncu modlarında da beliriyor. Oynanışa rastgele bir tesiri yok doğal. Gacha dediğime de bakmayın, aklınıza olumsuz bir şey gelmesin. Gerçek para verme üzere bir seçenek yok aslında, oyunu oynadıkça bu “gacha”yı kullanmak için gereken oyun içi para ünitesini topluyorsunuz.
Tabii oyunun müziklerinden de bahsetmemek olmaz, sonuçta Lumines’i Lumines yapan şey müzikleri. Birinci oyunun birinci bulmacasının müziği “SHININ’” ya da “Shake Ya Body” üzere klasikleri hâlâ başımda çınlıyor. Şu an isimlerinden bahsedince bile belirdiler yeniden başımın içinde ya, neyse… Lakin birinci oyunun tersine, Arise’ın müzik tarzı seçimleri yalnızca elektronik müzik değil. Tekrar bir Tetris Effect tesiri (efekti deseydim keşke, tüh) olarak oyunda elektronik müziğin yanı sıra rap, ambiyans müziği, etnik müzikler üzere cinsler de bulunuyor. Daha taze olduklarından özgün Lumines müzikleri ya da Tetris Effect müzikleri üzere ikonikleşirler mi bilemiyorum şimdilik lakin bayağı sağlam olduklarını söyleyebilirim. Playlist modunu bir epey açtırdı, umarım yakında tamamını albüm olarak da yayınlarlar.
Herkese uygun Lumines
Lumines Arise’ın en dikkatimi çeken yanlarından biri, oyunun erişilebilirlik ayarları oldu. Tetris Effect’teki üzere haller yerine renklere çeviremiyor oluşumuz biraz üzdü, lakin anlaşılabilir bir tercih natürel. Kısımların havasını bozma ihtimali var. Lakin bunun dışında oyunu fazla kasmadan oynamak isteyenler için “No-Stress Lumines” isminde, üç seçenekli bir özellik getirmişler. Birincisinde bloklar geçen çizgiye nazaran düşmüyor, sizin düşürmenizi bekliyor, ikincisinde oyun bitmiyor, üçüncüsünde de ikisi de açık oluyor. Daha oyunu öğrenme aşamasındaysanız bir bakmanızı öneririm başlarda.
Bunun dışında neredeyse her görsel efekti kurcalayabildiğiniz ayarlar, renk körleri için ayarlar ve oyunun yalnızca iki kısmında olsalar da yılan ve örümcek fobisi olanlar için bunları gizleyen ayarlar eklenmiş. Gerçi yılan ve örümcek filtresi biraz hayal kırıklığına uğratmadı desem palavra olur, dümdüz kaldırmışlar yalnızca modelleri. Skyrim’in “Her örümceği ayıya çeviren araknofobi modu” üzere komik bir şeyler bekliyordum bu oyunun absürtlüğünü düşününce. Tekrar de düşünülmüş olması hoş bir ayrıntı.
Oyunun bir müzik/ritim oyunu olduğunu düşününce DualSense’in titreşim motorunu kullanması da kaçınılmazdı haliyle. Lakin her ne kadar “havalı” bir özellik olsa da oyunun olağan halinde verdiği orta titreşim ayarı bir noktadan sonra dikkat dağıtıcı olmaya başladı benim için. Hatta en düşükte bile bazen yoruyor üzere hissediyorum. Gerçi Borderlands 3’ün PS5 versiyonundaki üzere tam de kapattırmadı, lakin yeniden biraz daha sakin olabilirmiş ya güya. Umarım buna ufak bir ayar çekerler.
Yüksel ey Lumines!
12 – 13 saatlik Lumines Arise deneyimimin bir kısmı (Journey) sırıtarak oynarken, başka kısmında (geriye kalan her şey) çok odaklı, oyunu daha fazla öğrenmeye adanmış bir formda geçti benim için. PSP’de özgün oyunu birinci oynadığımda pek beceremiyordum. Remastered’ı çıktığında da pek bir şey değişmemişti. Lakin Arise’ın sağladığı kolaylıklar ve geliştirici grubun oyunu insanlara öğretmek için harcadığı uğraşla kendimi bir oldukça sarmış bir formda buldum bu sefer. Sorun de tam olarak buydu, gayret harcamadım pek öğrenmek için. Ondan ötürü da Lumines bir noktada benim için “Güzel müzikli ancak beceremediğim bulmaca oyunu” olarak kaldı. Enhance de sanırsam birden fazla oyuncunun benim yanlışıma düşmemesi ismine öğretmek için hoş gayret sarf etmiş oyun içinde.
Görselliği, müzikleri, kurcalanacak oyun modları, tatlı maskotu derken Lumines Arise benim için Puyo Puyo Tetris 2 ve Tetris Effect’le bir arada “her platformumda bulunması gereken bulmaca oyunları” listeme rahatlıkla girmiş bulunuyor. Hatta Arise sayesinde Lumines Remastered da bu listede kendine yer edindi. Ben bu incelemeyi yazarken Lumines Remastered Steam’de indirimdeydi ve onun da bende olmadığı tek platform Steam’di, kapıverdim bir anda. Bu oyun cinsiyle de bu türlü pis bir bağım var işte. Lumines Arise’ı da alacağım kesin Steam’e de. Enhance benim üstümden güzel para kazanıyor valla ya. Offf…
