Dünyanın En Güçlü Süper Bilgisayarı, Jet Motorlarında Bugüne Kadar Kimsenin Fark Etmediği Bir Kusur Buldu!

Oak Ridge Ulusal Laboratuvarı’nda bulunan dünyanın birinci exascale harika bilgisayarı Frontier, yüksek çözünürlüklü simülasyonlar sayesinde jet motoru türbin kanatlarındaki bilinmeyen pürüzleri ortaya çıkardı. Yakıt verimliliğini düşüren bu kritik kusur, havacılık dünyasında yeni bir tasarım devrini başlatabilir.
Havacılık teknolojisi, bugün gökyüzündeki en gelişmiş itki sistemlerinden biri olarak kabul ediliyor. Dev yolcu uçaklarından askeri jetlere kadar bu motorlar inanılmaz bir güç sunsa da yapılan yeni bir keşif, tüm bu sistemlerin ortak bir mühendislik kusuru ile karşı karşıya olduğunu gösterdi.
Dünyanın en güçlü üstün bilgisayarı olan Frontier, gerçekleştirdiği devasa simülasyonlarla jet motorlarının içinde saklanan ve performansı direkt etkileyen o “görünmez” kusuru birinci defa görünür hâle getirmeyi başardı. Bu keşif, şimdiye kadar kullanılan üretim tekniklerinin ve tasarım anlayışının büsbütün değişmesine neden olabilir.
Meğer türbin kanatlarının yüzeyinde pürüz varmış!

Frontier tarafından gerçekleştirilen yüksek çözünürlüklü simülasyonlar hem turbojet hem de turbofan motorlarda bulunan türbin kanatlarının üzerinde mikroskobik yüzey pürüzleri olduğunu ortaya çıkardı. Bu pürüzler, motorun çalışması sırasında yakıt verimliliğinin düşmesine ve olağandan çok daha fazla ısı üretilmesine neden oluyor.
Zaman içerisinde bu durum kanatların ömrünü kısaltıyor ve motor bileşenlerinin arızalanmaması için çok daha sık bakım yapılmasını zarurî kılıyor. İşin en farklı yanı ise bu kusurların bir üretim yanlışı olmaması; Frontier’ın devasa süreç gücü olmasaydı bu ayrıntıları fark etmek bugünün teknolojisiyle mümkün olmayacaktı.
Peki Frontier bunu nasıl başardı?

Saniyede bir kentilyon süreç yapabilen Frontier, kendisinden evvelki tüm üstün bilgisayarlardan çok daha üstün bir kapasiteye sahip. DOE’nin INCITE programı kapsamında yürütülen bu araştırma, yalnızca havacılıkta değil; ilaç keşfi ve kozmik ışın taşınımı üzere 81 farklı projede de kapıları aralıyor.
Ancak bu devasa güç, önemli bir güç maliyetini de beraberinde getiriyor. Frontier, çalışırken yaklaşık birkaç bin konutun muhtaçlığını karşılayabilecek kadar elektrik tüketiyor. Oluşan devasa ısıyı dizginlemek içinse kapalı devre bir sistemde dakikada 6.000 galona yakın su sirküle ediliyor.


