Gamescom Nasıl Oldu da Dünyanın En Büyük Oyun Fuarı Hâline Geldi?

Bugün dünyanın en büyük oyun fuarı olan Gamescom, bugünlere nasıl geldi? Geçmişteki büyük oyun fuarlarına ne oldu?

Oyun dünyası onlarca yıldır dijital cümbüşün merkezinde yer alsa da bu devasa sanayinin kalbi uzun mühlet fiziki fuarlarda ve sahnelerde attı.

Bugün Gamescom “dünyanın en büyük oyun fuarı” unvanını elinde tutuyorsa, bu yalnızca dev stantlar ve milyonlarca izleyici sayesinde olmadı, oyun sanayisinin geçirdiği esaslı kabuk değişiminin, hakikat stratejilerin ve rakiplerinin yaptığı kritik kusurların bir sonucu olarak gerçekleşti.

Oyun fuarlarının evrimi

Oyun fuarlarının kökeni 1970’li ve 80’li yıllardaki CES (Consumer Electronics Show) üzere genel tüketici elektroniği aktifliklerine dayanıyor. O devirde görüntü oyunları, beyaz eşyaların ve televizyonların yanında “oyuncak” kategorisinde sergilenen ikincil eserlerdi.

1990’lara gelindiğinde oyun kesiminin kendi bağımsız platformuna gereksinim duyduğu katılaştı. Bu gereksinim, sanayi odaklı dev aktifliklerin doğuşunu tetikledi. Fuarlar birinci başlarda son tüketiciden fazla yatırımcılara, perakendecilere ve basın mensuplarına hitap eden kapalı kapılar ardındaki iş buluşmalarıydı.

Leipzig Games Convention ve Köln’e taşınış

Gamescom doğal ki gökten zembille inmedi, temelleri 2002 yılında Almanya’nın Leipzig kentinde atılan Games Convention ile atıldı. Leipzig’deki bu fuar, Avrupa’daki oyun severlerin yoğun ilgisini çekerek kısa müddette büyük bir muvaffakiyet yakaladı.

Ancak Leipzig’in altyapısı, otel kapasitesi ve ulaşım ağları bu süratle büyüyen devasa kitleyi kaldırmakta yetersiz kalmaya başladı. Alman Video Oyun İşverenleri Derneği (BIU), fuarı daha büyük bir lojistik merkeze taşıma kararı aldı ve birinci Gamescom, 2009 yılında Köln’deki ultra çağdaş Koelnmesse alanında gerçekleşti ve Gamescom ismini resmî olarak birinci sefer burada aldı.

Gamescom, başından itibaren yalnızca basına yahut dala değil, direkt oyunculara kapılarını açtı. Yüz binlerce insanın devasa salonlarda oyun oynayabildiği, cosplay yarışlarına katıldığı bir şenlik atmosferi yaratıldı.

E3’ün düşüşü ve iptali

Uzun yıllar boyunca oyun dünyasının tartışmasız ana odağı Los Angeles’ta düzenlenen E3 (Electronic Entertainment Expo)’te idi. Bölümün en büyük duyuruları, konsol savaşlarının en sıcak anları E3 sahnelerinde yaşanırdı fakat E3, değişen dünyaya ayak uyduramadı.

E3, halka açık bir şenlik olmaktan daima imtina etti. Oyuncuları içeri alma kararı verdiklerinde ise çok geç kalmışlardı. Yayıncılar, E3’e devasa bütçeler ayırmak yerine kendi dijital yayınlarını yapmanın daha ucuz ve tesirli olduğunu keşfetti. Sony, 2019’da E3’ten büsbütün çekildi.

COVID-19 pandemisi sırasında dijital ortama geçişi yönetemeyen ESA (E3 organizatörü), bilgi sızıntısı skandalları ve iptallerle sarsıldı. Birkaç yıl süren belirsizliğin akabinde E3, 12 Aralık 2023’te resmen kepenklerini indirdiğini duyurdu. E3’ün bıraktığı bu devasa boşluk, fiziki tarafta Gamescom, dijital duyuru tarafında ise Summer Game Fest tarafından dolduruldu.

Geoff Keighley faktörü ve Summer Game Fest

E3 çöküşe geçerken oyun medyasının tanınan ismi Geoff Keighley sahneye çıktı. Geoff Keighley, The Game Awards ile yakaladığı itibarı yeni kuşak bir fuar anlayışına dönüştürdü.

Haziran ayındaki E3 devrinin boşluğunu doldurmak için büsbütün dijital odaklı, hibrit bir format geliştirdi. Bu formata da Summer Game Fest ismi verildi.

Geoff Keighley ayrıyeten Gamescom ile stratejik bir paydaşlık kurarak fuarın açılış gecesini üstlendi. Bu sayede Gamescom, yalnızca fiziki bir fuar olmaktan çıkıp, dünya genelinde milyonlarca insanın canlı izlediği dev bir duyuru gösterisine dönüştü.

Gamescom bugün nasıl dünyanın en büyük fuarı oldu?

Gamescom’un tepeye yerleşmesini sağlayan pek çok faktör var. Gelin bu faktörlere daima birlikte bakalım.

• Hibrit Yapı (B2B + B2C): Fuar alanı ikiye bölünmüştür. Bir yanda oyun severlerin yeni oyunları deneyimlediği cümbüş alanları (Business-to-Consumer), başka yanda stüdyoların, yatırımcıların ve basının bilinmeyen toplantılar yaptığı devasa iş alanı (Business-to-Business) yer alır.
• Erişilebilirlik ve Lojistik: Köln’ün Avrupa’nın merkezinde yer alması, gelişmiş tren ağları ve Koelnmesse’nin muazzam altyapısı, her yıl 300.000’den fazla ziyaretçiyi meselesiz ağırlamasını sağlar.
• Avrupa Pazarının Gücü: Amerika odaklı E3’ün tersine Gamescom, bağımsız geliştiricilerden global devlere kadar geniş bir Avrupa ve Asya dayanağını arkasına aldı.
• Topluluk Kültürü: LAN partileri, e-spor turnuvaları, cosplay alanları ve retro oyun stantlarıyla yalnızca bir eser sergileme alanı değil, kapsamlı bir kültür festivali sunar.

Özetle Gamescom, E3’ün kibirli ve değişime kapalı yapısının tersine dijitalleşmeyi kucaklayarak, yayıncılar ile oyuncular arasındaki bağı canlı tutarak ve Geoff Keighley üzere isimlerle global erişimini artırarak oyun dünyasının yeni ve sarsılmaz başşehri hâline geldi.